ارسال شده در 1397/09/21

گیاه روناس چیست و نحوه ی کاشت آن چگونه است؟

بسم الله الرحمن الرحیم

گیاه روناس، گیاهی خودرو است که در مناطق مدیترانه‌ای و در برخی مناطق آسیایی و همچنین در شمال آفریقا رشد می‌کند. نام علمی این گیاه Rubia tinctorum است.

ساقه‌ی گیاه روناس دارای خارهای ریز می‌باشد و همچنین ارتفاع آن تا حدود دو متر می‌رسد. روناس توسط خارهای ریزی که دارد به دیوار و درختان می‌چسبد و بالا می‌رود.

برگ‌های این گیاه بیضی‌شکل، نوک‌تیز و دراز بوده که به‌صورت گروهی و به شکل چتر از کنار ساقه بیرون آمده است. گل‌های روناس کوچک و رنگ آن‌ها زرد مایل به سبز می‌باشد. میوه گیاه روناس گوشتی و تیره‌رنگ ‌است. ریشه آن نیز به نام روناس معروف می‌باشد که رنگ آن قرمز تیره و به‌صورت دراز، باریک و استوانه‌ای است. ریشه‌ی آن دارای طعمی تلخ و گس بوده و ازنظر طب قسمت مهم این گیاه به شمار می‌آید. از ریشه گیاه روناس در قدیم برای رنگرزی پارچه و نخ استفاده می‌شده است.

ترکیبات شیمیایی گیاه روناس:

ریشه‌ی گیاه روناس دارای ماده‌ای رنگی به نام جوهر می‌باشد که از آن برای رنگرزی استفاده می‌شده است اما پس‌ازآنکه توانستند این ماده را به طریقه شیمیایی تهیه کنند کشت آن برای تهیه آلیزارین متوقف شد.

گیاه روناس چیست

خواص دارویی این گیاه:

گیاه روناس ازنظر طب قدیم دارای طبعی گرم و خشک می‌باشد.

  • ادرارآور است.
  • گرفتگی‌های بدن را باز می‌کند.
  • باعث ازدیاد شیر در مادران شیرده می‌شود.
  • رفع کننده درد سیاسترا.
  • اشتهاآور.
  • قاعده آور.
  • درمان یبوست.
  • برطرف‌کننده خارش پوست.
  • باعث از بین رفتن تورم در بدن می‌شود.
  • رفع بیماری‌های پوستی توسط کمپرس جوشانده‌ی این گیاه.

نحوه‌ی استفاده:

دم‌کرده روناس: 1 قاشق مرباخوری ریشه خردشده گیاه روناس را درون یک لیوان آب جوش ریخته، اجازه دهید به مدت 10 دقیقه دم بکشد. مقدار مصرف آن برای هر شخص نصف فنجان سه بار در روز است.

جوشانده گیاه روناس: 10 گرم ریشه روناس را درون 1 لیتر آب ریخته و اجازه دهید به مدت 10 دقیقه بجوشد. این جوشنده را در وان حمام بریزید و جهت رفع بیماری‌های پوستی در آن استراحت کنید.

گیاه روناس چیست

عوارض:

روناس باعث ترشح زیاد ادرار می‌شود و فشار آن را بالا می‌برد بنابراین ممکن است در اثر استفاده زیاد ایجاد خون در ادرار شود و در این صورت بهتر است که روناس با کتیرا میل شود.

نیازهای گیاه روناس:

گیاه روناس در برابر شورى و گرما بسیار مقاوم است و این نوع مناطق به‌خوبی رشد می‌کند.

کاشت گیاه روناس:

زمان کشت بذر روناس از نیمه دوم فروردین‌ماه تا نیمه دوم اردیبهشت‌ماه است و زمان کشت ریشه روناس از شهریورماه تا اسفندماه می‌باشد. پس آماده شن زمین برای کشت این گیاه، خاک را آبیاری کرده و پس از گاو رو شدن زمین، بذرها را به‌صورت ردیفی می‌توان کاشت. بدین‌صورت که بر روی خطوط منظمی که فاصله آن‌ها حدود 70 سانتی‌متر است در فاصله‌ای حدود 20 تا 25 سانتی‌متر با بیل‌های مخصوصی که دارای نوک‌باریکی هستند، حفره‌هایی به عمق 2 الی 3 سانتی‌متر ایجاد می‌کنند.

سپس درون هر حفره حدود 20 الی 25 عدد بذر قرار می‌دهند و با ماسه‌بادی مخلوط با کود حیوانی رسیده روی بذرها را می‌پوشانند. از هر بذر روناس یک ریشه به وجود می‌آید، به همین علت درون هر حفره 20 الی 25 عدد بذر قرار می‌دهند تا تعداد ریشه بیشتری تولید شود.

مراقبت‌های روناس شامل آبیاری، مبارزه با علف‌های هرز، سله شکنی، خاک‌دهی پای بوته‌ها و مبارزه با آفات و بیماری‌ها است.

گیاه روناس چیست

آبیاری گیاه روناس:

  پس از کاشت بذر، خاک زمین را باید هر 12 روز یک‌مرتبه آبیاری نمایید و این عمل را باید تا زمان جوانه زدن که حدود 40 روز طول می‌کشد ادامه یابد.

در منطقه اردکان استان یزد پس از جوانه زدن به مدت 40 روز آبیاری را قطع می‌کنند تا ریشه روناس درون عمق زمین فرورفته و طول ریشه که از آن استفاده می‌شود طویل شود و پس از گذشت 40 روز مجدداً هر 12 روز یک‌مرتبه آبیاری را ادامه می‌دهند. از آذرماه تا فروردین‌ماه، تنها ماهی یک‌مرتبه آبیاری نیاز است. اما در تابستان باید هر 12 روز یک‌مرتبه آبیاری در این منطقه (اردکان) ضروری به نظر می‌رسد. بهترین زمان آبیاری گیاه روناس در شب یا صبح زود است که هوا خنک می‌باشد. این گیاهان طبیعتاً به آب‌شور نیز ناسازگار هستند

مبارزه با علف‌های هرز و سله شکنی:

 در فصل تابستان باید عملیات سله شکنی وجین و کنترل علف‌های هرز صورت گیرد.

گیاه روناس چیست

خاک‌دهی پای بوته‌ها:

در فصل پاییز اولین سال کاشت، خاک مخلوط با کود حیوانی را به‌پای بوته‌ها می‌ریزند تا ریشه‌ی گیاه توسعه پیدا کند و از سرمای زمستان محفوظ بماند. در تابستان سال دوم زمانی که گیاه به گل رفت، قسمت‌های سبز ساقه و برگ را کف بر کرده و به مصرف تغذیه دام می‌رسانند و همچنین در پاییز سال دوم نیز به‌پای بوته‌ها مجدداً خاک همراه با کود حیوانی می‌ریزند. در اواخر تابستان سال سوم یا چهارم روناس را کف بر کرده و ریشه‌های آن را در مهرماه برداشت می‌کنند

مبارزه با بیماری‌ها و آفات: 

گیاه روناس نسبت به امراض و آفات نسبتاً مقاوم می‌باشد و در برخی مواقع پوسیدگی ریشه و یا شته در روناس مشاهده‌شده است. برای جلوگیری از پوسیدگی ریشه‌ی این گیاه بهتر است درکشت روناس تناوب زراعی رعایت شود و در زمینی که این گیاه کاشته شده است به مدت 5 الی 7 سال روناس کشت نمی‌شود.

بهتر است 1 سال قبل از کشت زمین به‌صورت آیش باقی بگذارید تا در فصل تابستان آفتاب و نور کافی به زمین برسد، همچنین توصیه می‌شود که در خاک‌های سبک و شنی که زهکش مناسبی دارند این گیاه کشت شود. جهت مبارزه با شته از سموم فسفره مناسب شته‌کش و جهت جلوگیری از پوسیدگی ریشه‌ی گیاه نیز می‌توان از سموم مختلف قارچ‌کش استفاده نمود.

دیدگاه خود را بنویسید :